USD 2.6941
EUR 3.1607
RUB 3.5486
თბილისი
ბექა ჭიჭინაძე - აფხაზეთის საკათალიკოსოს სტატუსზე
თარიღი:  2305
ანანია ჯაფარიძის თეორიები სინამდვილეში ვნებს საქართველოს სახელმწიფოს და ეკლესიის ინტერესებს
მისი აზრით, აფხაზეთის საკათალიკოსო დაქვემდებარებული იყო მცხეთის საკათალიკოსოსადმი, სეპარატიზმი სწორედ ამ თეორიაში პოულობს სამეგრელოს, სვანეთის და აფხაზეთის ,,კულტურული ქართველობის" მიზეზს: შუა საუკუნეებში აქ ხომ მცხეთის ეკლესიაა გაბატონებული...
სინამდვილეში, დასავლეთ საქართველოს ეკლესიაში არასოდეს მომხდარა მცხეთის იურისდიქციის გავრცელება, ხაზგასასმელია, რომ დასავლეთ საქართველოში მცხეთის მირონიც კი არ გამოიყენებოდა, დასავლეთ საქართველოსთვის მირონს აფხაზეთის კათალიკოსები და ეპისკოპოსები ხარშავდნენ ბიჭვინთაში, დოსითეოსი ამაზე წერს:
,,რამდენადაც აფხაზებზე ქვემო იბერიის მეფეები მეფობდნენ, მათთან დიდი ხანი შენარჩუნდა კათოლიკე (მართლმადიდებელი) რწმენა, და როდესაც იბერებს (ქვემო იბერებს, ანუ დას. ქართველებს) სურდათ მირონის კურთხევა, ისინი ამას მხოლოდ აფხაზეთში აკეთებდნენ. როდესაც აფხაზებთან კარგ ურთიერთობებში არიან, მათგან მძევლებს იღებენ, რის შემდეგაც მოდიან და წმინდა მირონს ამზადებენ... ლევან დადიანმა ორმოცი ათასი კვართი ჩამოარიგა და მონათლა ორმოცი ათასი აფხაზი და მისცა მათ ეპისკოპოსი".
ჰოდა, ვერავინ ვერ ახნსნის მეგრელების და აფხაზების ქართულ მწიგნობრობას აქ მცხეთის ეკლესიის შეჭრით. აფხაზეთის ეკლესია თავის არსებობის ბოლო დღეებამდე რჩებოდა სრულფასოვან, ავტოკეფალურ, მირონის მხარშველ ეკლესიად, რომელთა კათალიკოსის პატივიც, სხვათა შორის, ბერძენი პატრიარქების ცნობით აღემატებოდა მცხეთელი კათალიკოსისას.
სხვამხრივ, დოსითეოსის განსაცვიფრებელი ცნობა დამაბნეველია, ერთის მხრივ: აფხაზები ძველი დროიდანვე ინახავენ ჭეშმარიტ რწმენას, მეორე მხრივ კი ლევანის დროს ისინი თითქოს მოუნათლავები არიან, ამის მერე, ბუნებრივია ისიც რომ ისინი არც მირონის ხარშვის უმაღლეს და საპატიო კულტურას ფლობენ, მის მოსამზადებლად ბიჭვინთაში იბერები მოდიან. ჩანს, ამაზე წერენ ქართული წყაროები: აფხაზთა გარყვნეს სჯული და კათალილოზობაო.
მაგრამ თუ კარგად დავუკვირდებით, აქ საუბარია თვითწახდენაზე, უფრო მარტივად, საკუთარი ქრისტიანული კულტურის დეგრადაციაზე, რაც სხვადასხვა დროს ბევრ ძველ ქრისტიან ხალხს დამართნია და აფხაზებზე არანაკლებადაც. თუმცა რაც არ უნდა დაეცეს ქრისტიანული კულტურა, შეუძლებელია ნათლობის დავიწყება, ლევანმა ორმოცი ათასი აფხაზი მონათლა ! ვინ არიან ისინი ? ფსოუდან ჩამოწოლილი ჯიქები ? მაგრამ ჯიქებს თავის მხრივ არანაკლები ქრისტიანული კულტურა ჰქონდათ - სოტერიოპოლისა და ნიკოპსის კათედრები კმარა ამის საჩვენებლად.
ზოგი წყაროს მიხედვით ამ ეპოქის დას. საქართველოში მთლიანად ნათლობის სწორი წესი გადავიწყებული იყო, ამას ზოგი მეგრელი ეპისკოპოსიც აღიარებდა და ხშირი იყო გადანათვლის შემთხვევები ლევანი და მის გარშემო შემოკრებილი განათლებული სამღვდელოება, ჩანს, ამ ,,სწორ" ნათლის ცემას ცდილობდნენ, ამავე დროს გამჭირვალეა ამ აქტის პოლიტიკურ საძირკველიც.
მოკლედ, ორი კითხვაზეა პასუხი გასაცემი:
1. რა იქნა აფხაზთა ქრისტიანული კულტურა
2. რატომ გამოდევნეს აფხაზებმა თავისი კათალიკოსი ბიჭვინთიდან და ეპისკოპოსები
1. არსებობს ქრისტიანობის პაგანიზაციის უპრეცედენტო მაგალითები და ამის ასახსნელად ,,ველურების მოსვლა" სულაც არაა საჭირო.
სწორედ ამ ხანებში საქართველოს ეკლესიის ერთ მთავარ კათედრალში - -ალავერდში, მიმდინარეობს სისხლისმიერი მსხვერპლვები, ამაზე ყურადღებას იმიტომ ვაჩერებ, რომ ცხოველთა მსხვერპლშეწირვა არის ახალი აღთქმის იდეის აბსოლუტური კრახი, გაქარება და გაწყალება, სჯულის წახდენა და შერყვნა ამაზე შორს ვერ წავიდოდ... და ეს ხდებოდა ქვეყნის უმთავრეს კათედრალში ! არა უბრალოდ მის პერიმეტრში, ამდენად, ქრისტიანობის ამ საერთო ,,დაკნინება და დაცემის" (ამ ეპოქის შეფასებაა) ხანაში აფხაზთაგან სჯულის შერყვნა საუცხოო სულაც არაა, აქვე, გასათვალისწინებელია ისიც, რომ ქართული ღვთისმსახურება შეუძლებელია ყველა აფხაზისთვის გასაგები ყოფილიყო, სიცრუეა, ყველას არც სამეგრელოში ესმოდა ქართული, მართალია, მთავარი საღვთისმსახურო ენა მეგრელებისვის ყოველთვის ქართული იყო, მაგრამ დადიანის მღვდელ გუგუნავას მოხსენებიდან ირკვევა, რომ ლოცვების ნაწილი ეკლესიაში მეგრულადაც ითქმოდა, ღირსსაცნობია ისიც რომ სამეგრელოდან ევროპაში გაგზავნილი თეოლოგიური დოკუმენტი, რომელიც აჯამებდა აფხაზეთის საკათალიკოსოს ქრისტოლოგიას, დაწერილი იყო ქართულად და მეგრულად. ეს გარემოება ხელს უწყობდა სამეგრელოში მართლმადიდებლობის სწორ აღქმას და ხსოვნას, მაგრამ აფხაზებთან დაკავშირებით არ ჩანს არცერთი ცნობა, რომ მათ ქართულთან ერთად აფხაზურადაც ეწიროთ და მით უმეტეს ეწეროთ, ყველაფერი ეს უფრო დააჩქარებდა გაუცხოებას საკუთარ მართლმადიდებლურ მემკვიდრეობასთან.
რაც შეეხება მეორე ბრალდებას, კათალიკოზობის გარყვნას და ეპისკოპოსთა გამოდევნას, ამის პოლიტიკურ მიზეზებზე ქვევით ვისაუბრებთ.
2. თითქმის საუკუნენახევრის განმავლობაში აფხაზეთის კათალიკოსებად ინიშნებიან ,,პროდადიანური" მღვდელმთავრები, დადიანებმა ამ მხრივ იმხელა შედეგებს მიაღწიეს, რომ ზოგჯერ კათალიკოსები უშუალოდ იბრძოდნენ სამეგრელოს ლაშქარში მეგრელთა მოწინააღმდეების პირისპირ, ასე მაგალითად, ბანძის ბრძოლაში იმერლებმა დაატყვევეს აფხაზეთის კათალიკოსი ილარიონი, რომელიც მეგრელთა ლაშქარში იმყოფებოდა (იხ. ალექსანდრე მესამის სიგელი ეზია იოსელიანისადმი).
კათალიკოსები დადიანთა დასაყრდენი იყვნენ არამხოლოდ იმერეთის მეფის და იმერლების, არამედ პირველ რიგში შერვაშიძის და აფხაზების წინააღმდეგ, ამიტომ, შეიძლება ითქვას, როგორც იმერლები ატყვევებდნენ და კოშკში ამწყვდევდნენ თავის (!) პრომეგრელ კათალიკოსებს, ისე აფხაზებიც სდევნიდნენ თავიანთ პრომეგრელ კათალიკოსებს ბიჭვინთიდან.
პრომეგრელობაში კუთხური ელემენტი საერთოდ არაა საგულისხმებელი, დადიანთა მღვდელმთავრები წარმოშობით ხშირად იმერლები, რაჭველები, ან სულაც ქართლ-კახელები იყვნენ, ხსენებული კათალიკოსი ილარიონი, მაგალითად, ებრაელი იყო. 
აფხაზეთის ეს წარმოშობით ებრაელი კათალიკოსი იყო უგანათლებულესი, პროგრესული და პროევროპული მოღვაწე. შთამბეჭდავია, რომ წალენჯიხელ ეპისკოპოსობისას მიიღო მეცნიერთა-მეცნიერის მივიწყებული ძველი ქართული ტიტული, ილარიონ წალენჯიხელი ევროპელ მისიონერებს უსვამდა კითხვებს ევროპაში მიმდინარე პოლიტიკურ პროცესებზე და ცდილობდა წალენჯიხაშიც დაენერგა ზოგი ევროპული ტექნიკური ინოვაცია. ინტერესი ევროპისადმი ილარიონს უნდა გაღვივებოდა მისი მასწავლებლის - ნიკოლოზ ჩოლოყაშვილისაგან, რომელსაც, დოსითეოსის მიხედვით, სასწავლებლად ბევრი ჰქონდა მოგზაურები ესპანეთში, ინგლისში, საფრანგეთში, რომში და სხვაგან."
მიყევით ბმულს - ბექა ჭიჭინაძე
მსოფლიო
BMG: ყველაზე გაყიდვადი ავტომობილები - 2025 წლის TOP 10 ბრენდი აშშ-ში

ავტომწარმოებლებს ამერიკის შეერთებულ შტატებში გაყიდვების კუთხით შთამბეჭდავი 2025 წელი ჰქონდათ, მიუხედავად ისეთი სერიოზული დაბრკოლებებისა, როგორებიცაა მზარდი ფასები, მაღალი საპროცენტო განაკვეთები და იმპორტირებულ მანქანებსა თუ ნაწილებზე დაწესებული ტარიფები.

წლის დასაწყისში თეთრმა სახლმა აშშ-ში ავტომობილების გაყიდვების 2.4%-იანი ზრდა ხაზგასმით აღნიშნა. მათი განცხადებით, ეს ინდუსტრიის საუკეთესო მაჩვენებელია 2019 წლის შემდეგ და ასევე დასტური იმისა, რომ მათ მიერ დაწესებულმა ტარიფებმა ავტომობილები არ გააძვირა.

ამის გათვალისწინებით, USA TODAY-ის გუნდმა შეისწავლა წამყვანი ავტომწარმოებლების გაყიდვების უახლესი ანგარიშები, რათა გაერკვია, ვის ჰქონდა საუკეთესო 2025 წელი ავტომობილების გაყიდვების კუთხით.

გთავაზობთ 10 ყველაზე გაყიდვად ავტობრენდს იმ მწარმოებლებს შორის, რომლებმაც 2025 წლის გაყიდვების სრული მონაცემები უკვე გამოაქვეყნეს:

2025 წელს "ჯენერალ მოტორსმა" (General Motors) 2.85 მილიონი ავტომობილი გაყიდა, ყველაზე გაყიდვადი მოდელები კი Chevrolet Silverado და GMC Sierra იყო. გამოქვეყნებულ პრესრელიზში კომპანიამ განაცხადა, რომ ის უკვე ზედიზედ მეექვსე წელია, ამერიკის ლიდერია სრული ზომის პიკაპების ბაზარზე, სადაც Silverado-მ და Sierra-მ ბოლო 20 წლის განმავლობაში საუკეთესო ჯამური გაყიდვები დააფიქსირეს.

რეიტინგში მეორე ადგილზეა "ტოიოტა" (Toyota) 2.5 მილიონი გაყიდული ერთეულით, საიდანაც ყველაზე პოპულარული მოდელი RAV4 იყო. როგორც კომპანიის ვიცე-პრეზიდენტმა აღნიშნა, იაპონური კომპანია "მადლიერია გასულ წელს ტოიოტას მომხმარებლების მზარდი გამოხმაურებისთვის, რაც ხელმისაწვდომობისა და არჩევანის მრავალფეროვნებისადმი, კომპანიის ღრმა ერთგულებას ასახავს".

მესამე ადგილს 2.1 მილიონი გაყიდვით "ფორდი" (Ford) იკავებს. ყველაზე პოპულარული ავტომობილი კი F-სერია იყო. "ფორდის" განცხადებით, მათი ბაზრის წილი წლის განმავლობაში 0.6 პროცენტული პუნქტით გაიზარდა და 13.2%-ს მიაღწია, რაც მომხმარებელთა ფართო წრისთვის "ფორდის” მიზიდულობამ განაპირობა, კომპლექტაციებისა და ძრავების მრავალფეროვანი არჩევანის ხარჯზე".

ყველაზე პოპულარულ საავტომობილო ბრენდებს შორის მეოთხე ადგილზე "ტესლაა" (Tesla). მან 2025 წელს 1.6 მილიონი ავტომობილი გაყიდა, ყველაზე გაყიდვადი მოდელი კი Model Y იყო. ინვესტორებისთვის გაკეთებულ განცხადებაში Tesla-მ აღნიშნა, რომ კომპანიამ 2025 წელს 434 ათასი ავტომობილი აწარმოვა და 14.2 გიგავატ/საათი მოცულობის ენერგიის შემნახველი სისტემები დაამონტაჟა, რაც რეკორდული მაჩვენებელია".

მეხუთე ადგილზე 1.4 მილიონი გაყიდვით "ჰონდა" (Honda) და მისი CR-V არიან. "ჰონდამ" პრესრელიზში განაცხადა, რომ 2025 წელი იყო "მათთვის საუკეთესო, 2021-ის შემდეგ, 0.5%-იანი წლიური ზრდით". კომპანიის თქმით, გაყიდვების ზრდა მიღწეულ იქნა "მიუხედავად ბაზრის პირობების ცვლილებისა და მიკროჩიპების დეფიციტისა, რამაც მე-4 კვარტალში მარაგების შემცირება გამოიწვია".

1.2-მილიონიანი გაყიდვები დააფიქსირა "სტელანტისმა" (Stellantis). მისი ყველაზე გაყიდვადი მანქანა კი Ram-ის სერიის მსუბუქი პიკაპი იყო. როგორც კომპანიამ განაცხადა, კვარტალურმა გაყიდვებმა და ბაზრის წილის ზრდამ აჩვენა, რომ აშშ-ში ბიზნესის გადატვირთვისთვის Stellantis-ი სწორ ნაბიჯებს დგამს.

ასევე საუკეთესო ხუთეულის მიღმა, მე-7 ადგილზე რჩება "ნისანი" (Nissan), 926 ათასი გაყიდვით და ბესტსელერი მოდელით - Nissan Rogue. "ნისანმა" პრესრელიზში აღნიშნა, რომ "კალენდარული წლის განმავლობაში გამორჩეული შედეგები აჩვენეს მისმა Kicks და Pathfinder ყველგანმავლებმა; რომელთა გაყიდვებმაც, თითოეულის ბაზარზე გამოჩენის შემდეგ, რეკორდულ მოცულობას მიაღწია.

"ჰიუნდაიმ" (Hyundai) 2025 წელს აშშ-ში 901 ათასი მანქანა გაყიდა. მათი ყველაზე გაყიდვადი მოდელი Tucson იყო. Hyundai-ს პრეზიდენტმა და აღმასრულებელმა დირექტორმა, განაცხადა, რომ კომპანია ზედიზედ მეხუთე წელია, რეკორდულ საცალო გაყიდვებს აფიქსირებს.

"კია" (Kia) და მისი Sportage ათეულში რჩებიან, გასულ წელს გაყიდული 852 ათასი ავტომობილით. პრესრელიზში "კიამ" აღნიშნა, რომ "საცალო გაყიდვები ზედიზედ მერვე წელია იზრდება.

ბოლო ადგილი "ფოლკსვაგენს" (Volkswagen) უკავია, აშშ-ში თითქმის 330 ათასი გაყიდვით. მათი ყველაზე გაყიდვადი ავტომობილი Volkswagen Tiguan იყო. მიუხედავად იმისა, რომ ბრენდი ათეულში მოხვდა, "ფოლკსვაგენმა" პრესრელიზში განაცხადა, რომ 2025 წლის მეოთხე კვარტალის გაყიდვები 2024 წლის იმავე პერიოდთან შედარებით, 19.8%-ით შემცირდა. კომპანიის ცნობით, მათ წელი 13%-იანი კლებით დაასრულეს.

შეიძლება ითქვას, რომ 2025 წელი ამერიკულ ავტობაზარზე სტაბილურობისა და "პრაგმატული არჩევანის" წელი იყო. მძღოლებმა უარი თქვეს ექსპერიმენტებზე და არჩევანი ნაცად, საიმედო ბრენდებსა და პრაქტიკულ ქროსოვერებზე შეაჩერეს. 2026 წლისთვის ექსპერტები ვარაუდობენ, რომ ჰიბრიდულ ავტომობილებზე მოთხოვნა კიდევ უფრო გაიზრდება, ხოლო ავტომწარმოებლებს, კონკურენციის შესანარჩუნებლად, ფასების პოლიტიკის გადახედვა მოუწევთ.

წყარო:https://bm.ge/n

სრულად
გამოკითხვა
თქვენი აზრით, არის თუ არა დღეს ქვეყანაში პოლიტიკური კრიზისი?
ხმის მიცემა
სხვათა შორის